UoP czy B2B w 2026 roku - co opłaca się bardziej przy tym samym budżecie firmy?

Wybór formy współpracy to jedna z najważniejszych decyzji podczas negocjacji zawodowych. Pytanie „etat czy działalność” pada zwykle w momencie, gdy na stole leżą dwie liczby, których nie da się zestawić wprost: kwota brutto z umowy o pracę i stawka na fakturze. To są dwie różne wielkości i porównanie ich to najczęstszy błąd w takiej rozmowie.

Dlaczego porównanie ma sens tylko przy tym samym budżecie

Firma nie planuje wydatku „10 000 zł brutto”. Planuje całkowity koszt zatrudnienia, bo tyle realnie wychodzi z jej konta. Jeśli porównasz 10 000 zł brutto na etacie z 10 000 zł na fakturze, zawyżysz B2B o cały narzut pracodawcy, którego na fakturze po prostu nie ma - i wyjdzie ci przewaga, która nie wzięła się z podatków, tylko z porównania dwóch różnych budżetów.

Dlatego to porównanie działa w drugą stronę: liczymy koszt pracodawcy dla konkretnego etatu i dopiero tę kwotę wstawiamy jako miesięczną fakturę. Szerzej o trzech poziomach wynagrodzenia pisaliśmy w artykule jak negocjować wynagrodzenie netto.

Umowa o pracę - co kryje kwota brutto

Kwota brutto na umowie nie jest wydatkiem firmy. Pracodawca dokłada do niej ze swoich środków kolejne obciążenia:

• składkę emerytalną w części pracodawcy: 9,76%,
• składkę rentową w części pracodawcy: 6,50%,
• składkę wypadkową: domyślnie 1,67%,
• Fundusz Pracy: 2,45%,
• Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych: 0,10%.

Dla wynagrodzenia 10 000,00 zł brutto całkowity koszt pracodawcy wynosi 12 048,00 zł miesięcznie, a pracownik dostaje na rękę 7147,39 zł. W skali roku to 85 768,68 zł netto.

Ten sam budżet na działalności

Jeśli firma ma na twoje stanowisko 12 048,00 zł miesięcznie, to właśnie taka kwota netto powinna znaleźć się na fakturze. VAT doliczasz osobno i nigdy nie traktujesz go jako swojego zarobku - to pieniądze urzędu, które tylko przez ciebie przechodzą.

Ile z tej faktury zostaje, zależy przede wszystkim od formy opodatkowania i od tego, jak liczy się przy niej składka zdrowotna:

• skala podatkowa: 12% do progu i 32% powyżej, zdrowotna 9% od dochodu, nie mniej niż 432,54 zł miesięcznie (9% z minimalnego wynagrodzenia 4806 zł),
• podatek liniowy: 19% niezależnie od dochodu, zdrowotna 4,9% od dochodu, również nie mniej niż 432,54 zł,
• ryczałt od przychodów ewidencjonowanych: stawka zależna od rodzaju usług (najczęściej 8,5%, 12% albo 15%), a zdrowotna to stała kwota z jednego z trzech progów przychodu: 498,35 zł, 830,58 zł albo 1 495,04 zł miesięcznie.

Konkretne kwoty przy jednym budżecie

Tabela jest policzona tym samym silnikiem co kalkulator na tej stronie. Kolumna roczna to osobny przebieg dwunastu miesięcy, a nie miesiąc pomnożony przez dwanaście - i zaraz zobaczysz, dlaczego to nie to samo.

Etat: umowa o pracę, PIT-2 w wariancie 1/12, standardowe koszty uzyskania przychodu, bez PPK, bez ulg PIT-0, rezydencja podatkowa w Polsce. Działalność: jednoosobowa działalność, pełny ZUS (bez ulgi na start i bez Małego ZUS Plus), bez dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego, bez kosztów firmowych, rezydencja podatkowa w Polsce; VAT pominięty, bo nie jest przychodem przedsiębiorcy. Zmiana któregokolwiek z tych założeń zmienia wynik - własny wariant policzysz w kalkulatorze wynagrodzeń.

Rok to nie miesiąc razy dwanaście

Widać to w tabeli. Na skali podatkowej dwanaście takich samych miesięcy dałoby 102 172,08 zł, a realny rok to 101 217,08 zł. Różnica bierze się z drugiego progu podatkowego, który przy tym poziomie dochodu wchodzi pod koniec roku. Na ryczałcie działa to samo zjawisko z innego powodu: składka zdrowotna przeskakuje na wyższy próg, gdy przychód narastająco przekroczy 60 000 zł.

Dlatego kwota z jednego miesiąca jest złym punktem odniesienia przy decyzji na cały rok. Trzeba też pamiętać o rocznym limicie podstawy składek emerytalnej i rentowej, czyli tak zwanej trzydziestokrotności, która w 2026 roku wynosi 282 600,00 zł.

Czego nie widać na fakturze

Wyższa kwota przelewu to nie cała prawda o B2B. Zanim podejmiesz decyzję, policz również to, co na etacie dostajesz z ustawy:

• Urlop. Pracownikowi przysługuje 20 albo 26 dni płatnego urlopu rocznie, zależnie od stażu (Art. 154 Kodeksu pracy). Na działalności nie ma urlopu jako instytucji - są dni, w których nie fakturujesz. Przy stawce z tego porównania 26 dni wolnego to około 11 188,46 zł nieotrzymanego przychodu w skali roku.
• Choroba. Na etacie wynagrodzenie chorobowe i zasiłek przysługują z mocy prawa. Na działalności ubezpieczenie chorobowe jest dobrowolne, a podstawa jego wymiaru ma miesięczny limit 23 550,00 zł w 2026 roku.
• PPK. Jeśli przystąpisz do programu na etacie, pracodawca dokłada wpłatę podstawową w wysokości 1,5% wynagrodzenia. Na B2B ten składnik nie istnieje.
• Koszty i ryzyko. Księgowość, ewentualne ubezpieczenie OC, brak okresu wypowiedzenia znanego z Kodeksu pracy, ryzyko przestoju po stronie klienta - to wszystko obciąża stronę B2B.

Jak sprawdzić własny przypadek

• Kalkulator wynagrodzeń - netto, brutto i koszt pracodawcy dla umowy o pracę, zlecenia, dzieła i B2B, w obie strony i w widoku rocznym.
• Porównanie form zatrudnienia - kilka scenariuszy obok siebie, z dniami urlopu i benefitami.
• Porównanie form opodatkowania działalności - skala, liniowy i ryczałt dla twoich przychodów i kosztów, z punktem równowagi i analizą wrażliwości.
• Jaka forma działalności da Ci najwięcej na rękę? - ile zostaje na rękę w JDG i w spółce z o.o. przy tym samym przychodzie.
• PIT-2 i drugi próg podatkowy - dwa mechanizmy, które najmocniej ruszają wynikiem na etacie.
• Metodyka i źródła - skąd pochodzi każda stawka użyta w tych wyliczeniach.

Podsumowanie

Przy tym samym budżecie firmy działalność zostawia w kieszeni więcej niż etat i przy założeniach z tego artykułu jest to prawdą dla każdej z pięciu policzonych form opodatkowania. Ta różnica nie jest jednak czystym zyskiem: kupujesz za nią brak płatnego urlopu, dobrowolne chorobowe, koszty księgowości i pełne ryzyko biznesowe. Decyzję warto podejmować na własnych liczbach i w skali całego roku, a nie na pojedynczym miesiącu.

Najczęstsze pytania

Tekst informacyjny, nie stanowi porady podatkowej ani prawnej.